در این قسمت یک پیام بصورت اتفاقی نمایش داده خواهد شد.
|
| بازدید از صفحه: | ۳۰۲ |
|
| بازدید از شخصیت ها |
| ۱۲۵۴۱ |
| بازدید کل سایت |
| ۳۶۷۵۲۱۶ |
|
|
نام شخصیت:
امام خمینی (ره) (فقها)
تاریخ وفات:
14خرداد 1367 شمسی
زندگی نامه:
یاد خوبان ؛ سیره امام خمینی (ره)
سیدغلامعباس طاهرزاده
کادر علمی پژوهشکده تحقیقات اسلامی
چکیده
هرگز جامعه ی اسلامی و تاریخ بشریت شخصیت ممتاز و کم نظیر حضرت امام خمینی (ره ) را کـه بـا انـدیـشـه هـای آسمانی وانسانی و تلاش های صادقانه ی خود مسیر تاریخ را دگرگون کرد، فراموش نخواهد کرد.
شخصیتی که بااعتماد وتکیه برلطف الهی و ایمان به هدف ، نظام پوسیده ۲۵۰۰ ساله استبداد را به زباله دان تاریخ انداخت و به جامعه ی اسلامی هویتی تازه بخشید و گرد غفلت وخود فراموشی را از چهره ی آنان زدود و آنان را با شخصیت واقعی خود آشنا ساخت .
امـام خـمـیـنـی ، بـنـیـانـگـذار انـقـلاب اسـلامـی درایران و بیدار کننده ی جامعه ی مستضعفان ومـحـرومـان ، انـسـان کـامـلی بود که علم و عمل را به هم آمیخته ، عرفان و اخلاق را در خود مجسم نمود و با فقاهت و اجتهاد واقع بینانه ، احکام و سیاست و حقوق اسلامی را بیان کرد. او نـه تـنـهـا در مـراحـل عـلمـی پـیـشـتـاز ایـن مـسـیـر بـوده ، بـلکـه در مـراحـل اجـتـمـاعـی و سـیـاسـی یـک فـرد آگـاه از وضـع زمـان و آشنا به درد و درمان بود. فـریـادش بـر مستکبران و سلطه جویان ، تازیانه ای بود که پشت آنان را می لرزاند و نقشه های آنان را بر باد می داد.
مقدمه
آیـنـه تـاریـخ ، از آغـاز پـیـدایـش تـا بـه امـروز،هـمـواره قامت بزرگ مردانی را در سینه پـراسـرارخـود نـگـاه داشـتـه وبـه آن می بالد؛ مردانی که تاریخ ساز بودند؛ آنان که خـورشـیـد پـر نـور وجـودشـان بر آسمان سر می ساید و به پاسداشت عظمت آنان ، مهر آسمان خاک بوس پایشان می شود.
مـردانـی کـه گـرمـای صـدای مـلکـوتـیـشـان صـفـابـخـش گـوش زمان است و شعاع سیمای پرفروغشان ، روشنگر کوره راههای ابهام و تردید ؛ مردانی که همه زوایای زندگیشان دفـتـری اسـت گـشـوده بـرای پـیـمـایـش راه سـعـادت و پـویـش کمال معنوی ؛ مردانی به وسعت همه تاریخ و به گستره همه هستی .
بـررسی و تحلیل زندگی بزرگ مردی ازسلاله عترت که انقلابی بس عظیم را هدایت و رهـبـری کـرد و شـالوده نـظـام بـی بـدیل جمهوری اسلامی را در سرزمینی نهاد که همیشه گرفتار استبداد و خفقان شاهان سرکش و جبار بوده ، کاری است بس دشوار!
انـقـلاب اسـلامـی ایـران بـه عـنـوان شـگـف انـگـیـزتـریـن تـحـول سـیاسی نیمه دوم قرن بیستم بازتاب اندیشه نورانی و استوار خمینی کبیراست کـه دیـدگـاهـهـا و آراء او، نـه تـنـهـا در ایـران کـه در سراسر جهان تاثیرات فراوان و گوناگونی بر جای گذاشته است .
امـام خـمـیـنـی (ره )، این شاگرد مکتب امام صادق (ع ) به عنوان نظریه پردازومعمارانقلاب اسلامی ، درزمینه نهادینه کردن ساختارجامعه و تبیین جهت گیریها و رویکردهای سیاسی ؛ دریـایـی از انـدیـشـه پـدیـد آورد بـه گـونـه ای کـه از سـرچـشـمـه زلال اسلام ناب محمدی ،نه تنها ایران اسلامی بلکه کشورهای منطقه وهمه جهان راسیراب کرد.
بـه راسـتـی چـه کـسـی قـادراسـت رمز و راز شکل گیری شخصیت این مرد بزرگ دوران را شـناسائی ، بررسی و بازگو نماید، در حالی که آنچه از سالهای کودکی ، نوجوانی ، جـوانـی ، و مـبـارزات سـیـاسـی آن فـرزانه در خاطره ها به جا مانده تنها گوشه ای از زندگی پررمز و راز ایشان است .
حـتـی مـرور بـر نـقـاط عـطـف و سـرفـصـلهـای زنـدگـی آن یـگـانـه دوران نـیز کاری است مـشـکـل و در ایـن مـخـتـصـر نـگـنـجـد. بـهـمـیـن سـبـب ازآن سـرچـشـمـه نـوروزلال مـعـرفـت ، چند جرعه ای بقدرتوان از سیره عملی ورفتاری آن بزرگ بهره می بریم واز بخش کوچکی از شعاع جهانتاب آن وجود نازنین روشنی می گیریم .
عبادت وبندگی خدا
اهتمام و مراقبت امام خمینی (ره ) بر عبادات و نماز و ادای آن در وقت فضیلت ، به گونه ای بود که حتی به محافظان خود می فرمود در وقت نماز، نماز بخوانید، حفاظت لازم نیست .
ـ مـداومـت بـر قـراءت قـرآن و تـدبـر در آن به نحوی که هر روز دست کم پنجاه آیه و در بعضی از ایام ده جزء قرآن تلاوت می کرد.
ـ امام (ره ) به دعا و نیایش وارتباط بامعبود، چنان اهمیت می داد که وقتی در نجف به سر می برد، هر روز به حرم مشرف می شد و زیارت جامعه اش هرگز ترک نشد.۴۰۴
مقام معظم رهبری (دام ظله ) می فرماید:
آن چـیـزی کـه امـام را بـر هـدایـت و اداره و رهبری ملت ایران و انقلاب عظیمش قادر می کرد، عـبـارت بـود از: ارتـبـاط بـا خـدا و اتـصـال و تـوجـه و تـوکـل بـه او. او واقعا ((عبد صالح خدا)) بود. من هیچ تعبیری را بهتر از این ، برای امام (ره ) پیدا نمی کنم .۴۰۵
آیت الله رضوانی درباره تعبد امام نقل می کند:
در ایـامـی کـه مـن بـا امـام بـودم و تـوفـیـق خـدمـتگزاری ایشان را داشتم نماز شب را ترک نکردند.۴۰۶
خویشاوندان امام که از پانزده سالگی با ایشان بودند، می گفتند:
((از پـانـزده سـالگی ایشان که ما در خمین بودیم ، آقا می رفتند به یک قسمت دیگر که هـیـچ کس بیدار نشود و نماز شب می خواندند.)) همسر ایشان می گویند: ((تا حالا نشده که من از نماز شب ایشان بیدار شوم . چون چراغ را مطلقا روشن نمی کردند، برای اینکه کسی بـیـدار نـشـود، هنگام وضوی نماز شب ، یک ابر زیر شیر می گذاشتند که آب چکه نکند و صدای آن کسی را بیدار نکند.))۴۰۷
از خانم طباطبائی عروس امام نقل است که :
رمـضـان سال قبل از رحلت امام را خوب به یاد دارم . بعضی وقتها هر بار که به دلیلی نزد ایشان می رفتم و سعادت پیدا می کردم با ایشان نماز بخوانم ، وارد اتاقشان که می شـدم مـی دیـدم قـیـافـه ایـشـان کـامـلا بـرافـروخته است و چنان اشک می ریختند که دیگر دستمال کفاف اشکشان را نمی داد و کنار دستشان حوله می گذاشتند. امام شبها چنین حالتی داشتند و این واقعا معاشقه ایشان با خدا بود.۴۰۸
یکی ازنزدیکان امام می گوید:
در یـکـی از نـیـمـه شبها خبر آوردند که قرار است کودتایی رخ دهد. حاج احمد آقا شتابان خـدمـت امـام رسـیـد کـه خـبـر را بـه امـام بـدهـد. امـام بـه ادای نـمـاز مـشـغـول بـودنـد کـاری که همیشه در این ساعت انجام می دادند او مدتی طولانی به انتظار ایـسـتـاد امـا امـام غـرق در راز و نـیـاز با خداوند بودند. وقتی حاج احمد آقا موضوع را به اطـلاع امـام رسـانـد، ایـشـان بـا هـمـان مـتـانـت و آرامشی که همواره داشتند اشاره کرده و آرام فرمودند: ((مساءله ای نیست ؛ شما بروید و خیالتان آسوده باشد...)) و بعد به نماز شب و راز و نیازشان ادامه دادند.۴۰۹
ساده زیستی
یـکـی از بـزرگـتـرین ویژگی های حضرت امام خمینی (ره ) ساده زیستی ایشان بود، امام خمینی (ره ) از ابتدا تا انتهای عمر پربرکتش ، دست ازساده زیستی نکشید و همین امر یکی از عواملی بود که او را در مبارزه مستمر ووقفه ناپذیرش با استبداد و استعمار موفق ساخت . امـام (ره ) از هـمـه قـیـود آزاد بـود و هـمـیـن وارسـتـگـی ، هـمـه خـوف و بـیـم هـا را از دل پاک او زدوده و از او قهرمانی بزرگ در عرصه معنویت ساخته بود. قید وبندهای مادی و دنـیـایـی ، مـانـع از وارسـتـگـی روح انـسـان مـی شـود و آنـگـاه کـه روح در مـحـاصـره عـوامـل رشـد انـسـان قـرار گـیـرد، آزادگی معنای خود را از دست می دهد وچنین انسانی نمی تـوانـد بـه مقامات بالای معنوی و هدایتگر برسد و فقط کسانی که بتوانند از این قید و بندها برهند می توانند از این قید و بندها آزاد باشند.
بـا کـمـال تاسف امروز در حالی که در آستانه نوزدهمین سالروز عروج ملکوتی آن عزیز دوران قـرار داریـم ، شـاهـد تـلاشـهـای گـسـتـرده ای از داخل و خارج برای تحریف آرمانها و ارزشهایی که آن حضرت از خود باقی گذاشته اند، هـسـتـیـم . مسلما یکی از ارزشهای باقی مانده و آرمانی از آن امام عزیز، ((ساده زیستی )) و بـی تـوجـهـی ایشان به امور دنیوی است . همان صفتی که امروزه با سادگی هرچه تمام تـر در جامعه رو به فراموشی است و علیرغم توصیه مقام معظم رهبری وبزرگان دینی بـه آحـاد مـردم ، بـویـژه مـسـئولیـن مـمـلکـتـی بـه ایـن خـصـیـصـه وسـیـره آنـحـضـرت ، اقبال چندانی نمی شود.
آیت الله موسوی اردبیلی نقل میکند:
((وقـتـی قـرار شـد طـبـق اصـل قـانـون اسـاسـی مـسـؤ ولیـن صورت دارایی خود را بدهند اول کسی که صورت دارایی خود و متعلقین خود را داد امام بود و تمام موجودیش را نوشت و فرستاد.۴۱۰
حجه الاسلام رحیمیان می گوید:
زنـدگـی امـام از هـر جـهـت بـسیار ساده بود.نه تنها ایشان در زندگی شخصی خود ساده زیـسـت بـودنـد، بـلکه نسبت به آنچه به ایشان مرتبط می شد، نیز، مراقبت می کردند.از بـاب نـمـونـه ، حسینیه جماران ، با اینکه به شخص ایشان زیاد ارتباط نداشت و هر نوع تـغییری در آن در نهایت به نام امام حسین (ع ) تمام می شد ولی امام نگذاشتند که تغییری بـه مـنـظور تجمل و زیبایی در آن ایجاد شود.حتی وقتی آقای امام جمارانی خواست آنجا را سـفـیـد کـاری کـند، امام به او فرمود: اگر می خواهید من اینجا بمانم ، تزیینات نکنید. یک وقـت امـام مـتـوجه شدند که می خواهند کاشی کاری کنند، عصبانی شدند، فرمودند، ((من از اینجا می روم ))!. به خاطر این ، حسینیه تا به آخر به همین صورت باقی ماند.۴۱۱
حجه الاسلام فرقانی از یاران امام در نجف می گوید:
وقـتـی کـه ایـشـان [امـام ] در نـجـف بـودنـد مـانـنـد سـایـر طـلبـه هـا یـخـچـال نـداشـتـنـد. حـتـی راضـی نـشـدنـد کـه شـیـخ نـصـرالله خـلخـالی از پـول خـودش بـرای مـنـزل ایـشـان یـخـچـال بـخـرد. خـود امـام تـا دو سـال بـا ایـن کـلمـنـهـای دسـتـی کـوچـک آب مـی خـوردنـد و یـخـچـال بـزرگ نـداشـتـنـد و مـی فـرمـودنـد: طـلبـه هـا نـدارنـد. پـس از دو سـه سـال کـه وضـع شـهـریـه طـلاب بـهـتـر شـد و هـمـه قـادر شـدنـد کـه یخچال بخرند، امام فرمودند: حالا که همه دارند شما هم بیاورید و بگذارید.۴۱۲
سـراسـر زنـدگی حضرت امام ، آمیخته با سادگی و قناعت و بی اعتنایی به دنیا بود و ایـن شـیـوه چـه در دوران جـوانـی و چـه در سـالهـای بعد حتی دردوران تبعید و نیز پس از پـیـروزی انـقـلاب شـکـوهـمـنـد اسـلامـی ایـران تـا لحـظـه ارتحال ایشان ادامه داشت .
امام خمینی احیاگرفرهنگ عاشورا
در یک مرورتاریخی وارزیابی منصفانه واخبارواحادیث نبوی وائمه معصومین (ع ) می توان گـفـت : حـفظ اسلام راستین ومکتب تشیع وارزشهای دینی و استمرار نهضتهای حق طلبانه در تاریخ اسلام ، مرهون قیام عاشوراست .
بـدون تـردیـد، نـهـضت امام خمینی و انقلاب اسلامی شدیدا متاثر از فرهنگ عاشورا و قیام سالار شهیدان است ، بلکه این نهضت در اساس و ارکان و اجزاء خویش مولود قیام عاشورا و پـیـامـد آن اسـت . پـیـونـد مـذکـور بـیـن قـیـام امـام خـمـیـنـی و مـکـتـب عـاشـورا آنـچـنـان در عـمـل و رفـتـار و مـنـطـق رهـبـر کبیر انقلاب و عملکردها و شعارها و آرمانهای انقلاب اسلامی آشـکـار اسـت کـه نـیـاز بـه اسـتـدلال ندارد. حتی نقطه های عطف تاریخ انقلاب اسلامی در پیوند با محرم و عاشورا و در این مناسبتها پدید آمده اند.
امام خمینی (ره ) در این مورد می فرماید:
مـا بـایـد هـمـه متوجه این معنا باشیم که اگر قیام حضرت سیدالشهدا ـ سلام اللَّه علیه ـ نـبـود، امـروز هـم مـا نـمـی تـوانـسـتـیـم پـیروز بشویم . تمام این وحدت کلمه ای که مبداء پیروزی ما شد، برای خاطر این مجالس عزا و این مجالس سوگواری و این مجالس تبلیغ و تـرویـج اسـلام شـد. سـیـد مـظلومان یک وسیله ای فراهم کرد برای ملت که بدون اینکه زحـمـت بـاشـد بـرای مـلت ، مـردم مجتمع اند. اسلام مساجد را سنگر قرار داد و وسیله شد از بـاب ایـنـکـه از همین مساجد، از همین جمعیتها، از همین جمعات ، از همین جمعه ها و جماعات ، همه اموری که اسلام را به پیش می برد و قیام را به پیش می برد، مهیا باشد و بالخصوص حـضـرت سـیـدالشـهـدا از کـار خـودش به ما تعلیم کرد که در میدان وضع باید چه جور بـاشـد و در خـارج مـیـدان وضـع چـه جـور بـاشـد و بـایـد آنـهـایـی کـه اهل مبارزه مسلحانه هستند چه جور مبارزه بکنند، و باید آنهایی که در پشت جبهه هستند چطور تـبـلیـغ بـکـنـنـد. کـیفیت مبارزه را، کیفیت اینکه مبارزه بین یک جمعیت کم با جمعیت زیاد باید چـطـور باشد، کیفیت اینکه قیام در مقابل یک حکومت قلدری که همه جا را در دست دارد، با یک عـده مـعـدود بـاید چطور باشد، اینها چیزهایی است که حضرت سیدالشهدا به ملت آموخته است ))۴۱۳
امام (ره ) درجای دیگراین اینگونه اظهار می دارند:
((...نـمـی فـهـمـنـد ایـنها که روضه یعنی چه . اینها ماهیت این عزاداری را نمی دانند چیست . نمی دانند که این نهضت امام حسین آمده تا اینجا، تا این نهضت را درست کرده .
ایـن تـابـع [انقلاب اسلامی ایران ]، این یک شعاعی است از آن نهضت [عاشورا]. نمی دانند کـه گریه کردن بر عزای امام حسین ، زنده نگه داشتن نهضت ، و زنده نگه داشتن همین معنا [سـت ] کـه یـک جـمـعـیـت کمی در مقابل یک امپراطوری بزرگ ایستاد. دستور است . آن دستور عـمـل امـام حـسـیـن ، سـلام اللَّه علیه . دستوراست برای همه : کُلُّ یَوْمٍ عَاشُورَا؛ وَ کُلُّ اءَرْضٍ کـَرْبـَلاء دسـتـور اسـت بـه اینکه هر روز و در هر جا باید همان نهضت را ادامه بدهید، همان بـرنـامـه را، امـام حـسـیـن بـا عـده کـم هـمـه چـیـزش را فـدای اسـلام کـرد؛ مـقـابـل یـک امـپـراتـوری بزرگ ایستاد و ((نه )) گفت ؛ هر روز باید در هر جا این ((نه )) مـحـفـوظ بـمـانـد. و ایـن مـجـالسـی کـه هـسـت مـجـالسـی اسـت کـه دنـبـال هـمـیـن اسـت کـه ایـن ((نـه )) را مـحـفـوظ بـدارد. بـچـه هـا و جـوانـهـای مـا خیال نکنند که مسئله ، مسئله ((ملتِ گریه )) است ! این را دیگران القا کردند به شماها که بـگـویـید ((ملتِ گریه ))! آنها از همین گریه ها می ترسند، برای اینکه گریه ای است کـه گـریـه بـر مـظـلوم اسـت ؛ فـریـاد مقابل ظالم است . دسته هایی که بیرون می آیند، مقابل ظالم هستند؛ قیام کرده اند. اینها را باید حفظ کنید. اینها شعائر مذهبی ماست که باید حفظ بشود. اینها یک شعائر سیاسی است که باید حفظ بشود.۴۱۴
عـزت و شـرف و اسـتـقـلال افـتـخـاراتـی کـه در سایه انقلاب اسلامی به دست آمد نتیجه بـازیـابـی فـرهـنـگ عاشورایی و دمیدن روح شهادت و عطر تعالیم عاشورایی در جامعه اسلامی است که با تدبیر و تلاش عبد صالح خدا حضرت روح اللّه پدید آمد.
عشق به مردم ومحرومین
مقام معظم رهبری دربیان شخصیت امام می فرماید:
مـردم هـمـیـشـه در نـظـر امـام )ره ) اصـل و مـحـور بودند... و همه ی فعالیت های اقتصادی و امثال آن باید بر محور نجات محرومین از محرومیت ها انجام گیرد.۴۱۵
سوز امام در خدمت به طبقه محروم چنان بود که آن حضرت را از خود بی خود می کرد.
مـرحـوم آقـای اسـلامـی تـربـتـی کـه هـمـسـایـه امـام در قـم بـود، نـقـل مـی کـرد: روزی بـا امـام در حـال رفـتـن بـه درس مـرحـوم آقـای شـاه آبـادی بودیم . فـصل زمستان بسیار سردی بود از کنار مدرسه حجتیه عبور می کردیم . دیدم خانمی کنار رودخـانـه نـشـسـتـه و دارد پـارچـه هـا و کـهـنـه هـایـی را مـی شـویـد. نـمـی دانـم مال خودش بود یا کلفت بود. می دیدیم که یخ های رودخانه را می شکست و کهنه می شست . بـعـد دسـتـش را از آب بـیـرون مـی آورد و مـقـداری با دمای بدنش گرم می کرد و دوباره لباس می شست . امام قدری به او نگاه کرد بعد به من فرمود: شما بروید بعد من می آیم . عـرض کردم چه کاری دارید؟ اگر امری هست بفرمائید گفتند: نه شما بروید و خودشان ایستادند و به کمک آن خانم لباس ها را شستند و کنار گذاشتند و چیزی هم یادداشت کردند کـه بعد معلوم شد آدرس آن خانم مستمند را از او گرفته بودند. هر چه از ایشان پرسیدم قـضـیـه چـه بـود فرمودند: چیزی نبود. بعد معلوم شد به آن خانم گفته اند شما بیائید مـنـزل ، مـن دسـتـور مـی دهـم آب گـرم کـنـنـد و دیگر شما اینجا نیائید. با آب گرم لباس بشوئید و خود من هم کمک تان می کنم .۴۱۶
امام خود می فرمود:
((طـریـق اسـلامـی ایـن است که مستضعفین را حمایت کنند. ما به پیروی از اسلام بزرگ ، از جـمـیع مستضعفین حمایت می کنیم . گمان نمی کنم عبادتی بالاتر از خدمت به محرومین وجود داشـتـه بـاشد. خود را برای خدمت به اسلام و ملت محروم مهیا کنید؛ کمر به خدمت بندگان خدا که خدمت به خداست ببندید. به همه در کوشش برای رفاه طبقات محروم وصیت می کنم کـه خـیـر دنـیـا و آخـرت شـماها در رسیدگی به حال محرومان جامعه است . چه نیکوست که طبقات تمکن دار، به طور داوطلب برای زاغه و چپرنشینان مسکن و رفاه تهیه کنند؛ و مطمئن باشند که خیر دنیا و آخرت در آن است . و ازانصاف به دور است که یکی بی خان و مان ، و یـکـی دارای آپـارتـمـانـهـا بـاشـد. ما آن روز عید داریم که مستمندان ما، مستضعفان ما به زندگی صحیح رفاهی و به تربیت صحیح اسلامی ـ انسانی برسند. آنچه مهم است این اسـت کـه آن قـشـر مستضعف بیشتر مورد نظر باشد. خدا نیاورد آن روزی را که سیاست ما و سیاست مسئولین کشور ما، پشت کردن به دفاع از محرومین و روآوردن به حمایت از سرمایه دارهـا گـردد. اسـلام بـرای مـسـتـضـعـفـیـن آمـده اسـت و اول نـظـرش بـه آنـهـاسـت . این قرن ـ به خواست خداوند قادر ـ قرن غلبه مستضعفان بر مـسـتـکـبـران ، و حـق بـربـاطل است . به مستضعفان و مستمندان و زاغه نشینان که ولی نعت ما هـسـتند خدمت کنید. پیش خدای تبارک و تعالی کمتر خدمتی است که به اندازه خدمت به زاغه نشینان فایده داشته باشد.))۴۱۷
مقام معظم رهبری در جایگاه مردم در نزد امام می فرماید:
((در سـخـت تـرین مراحل ، به مردم اطمینان فراوان داشت . در یکی از پیامهای خود به مردم فرمود: ((من شما را خوب می شناسم ، شما هم من را خوب شناختید.)) واقعا این گونه بود. امام ، این مردم را خوب شناخته بود و به صفا و وفا و غیرت و شجاعت و صداقتشان ، واقف بـود. مـردم هـم حـقـا و انـصـافـا امـامـشـان را خـوب شـنـاخـتـه بودند و پاسخ مناسب به او دادند.))۴۱۸
اخلاق فردی
انـسان ، آن گاه شایسته عنوان خلیفه الله است و به کرامت انسانی دست پیدا می کند، که خـاک وجـودش بـا زلال دانـش و بـیـنـش در هـم آمـیـزد و حـاصـل آن در قـالب اخـلاق و مـنـش مـتـعـالی در رفـتار فرد متجلی شود. بنابراین اخلاق ، عصاره همه ارزش های ذاتی و اکتسابی انسان و چکیده تعالیم ادیان وپیامبران الهی است .
نـام امـام خـمـیـنی ، امروز برای بسیاری ازانسان ها درسراسرجهان ،شناخته شده است و هر کـدام ایـشـان را از زاویـه نـگـاه و آگـاهـی و دلبـسـتـگـی هـای خـود مـی شـنـاسـنـد. اهـل سـیـاسـت و حـکـومـت و مـدیـریـت او را بـه عـنـوان یـک رجـل سـیـاسـی ، و اهـل فقه و فلسفه و عرفان او را به عنوان یک فقیه ، فیلسوف و معلم عـرفان نظری می شناسند، و اندیشمندان علوم تربیتی و رهروان عرفان عملی و شیفتگان اخـلاق و مـنـش انسانی ، امام خمینی را به عنوان انسانی نمونه و خودساخته و ذوب شده در اخلاق الهی می شناسند. آنچه به امام جذابیت و محبوبیت جهانی بخشیده و او را تا اوج یک قـهرمان در قلوب ملتها (حتی غیر مسلمانان (بالا برده بود، اخلاق و منش متعالی بود؛ چنان که انبیاء و رهبران دینی اینگونه بودند خداوند در توصیف پیامبر خاتم او را به اخلاق ، بـردباری و دلسوزی و کرامتش ستوده است : (و انّک لعلی خلق عظیم ) (قلم /۴)؛ همانا تو از اخلاق و منشی بس عظیم برخورداری .
بـه هر حال امام خمینی (ره ) در مقام یکی از وارثان خط انبیا و اولیای الهی ، چهره ای است کـه بـایـد بـخش عظیمی از موفقیت های او را در شخصیت اخلاقی و رفتاری اش که منبعث از عـلم و ایـمـان آن حـضـرت اسـت ، جـسـت وجو کرد. البته به این نکته باید توجه شود که عـمـل و اخـلاق شـایسته ، حاصل ضرب علم و ایمان است ؛هر چند در سطوح آغازین ریشه در فطرت و سرشت آدمی دارد. مقام معظم رهبری در بیان شخصیت امام می فرماید:
امـام خـمـیـنـی شخصیتی آن چنان بزرگ بود که در میان بزرگان و رهبران جهان و تاریخ بـه جـز انـبـیـا و اولیـای معصومین (علیهم السلام ) به دشواری می توان کسی را با این ابـعاد و خصوصیات تصور کرد. الحق شخصیت آن عزیز یگانه ، شخصیتی دست نیافتنی و جایگاه والای انسانی او جایگاهی دور از تصور و اساطیر گونه بود.))۴۱۹
خانواده
آنـچـه درایـن بـخـش بدان پرداخته می شود، سیره عملی و رفتاری حضرت امام در خانواده اسـت کـه در سایه سار آشنایی با آن ؛ به یقین صفحه ای نورانی وعبرت آموزفرا روی ما قرار می گیرد که با بهره گیری از آنها می توانیم زمینه سلامت خانوادگی و سعادت را برای خویش فراهم سازیم . اینک شما طالبان حقیقت را، به سرای پرمهر امام دعوت می نماییم .
همسر محترم امام در باره رفتار آن حضرت با خانواده می گوید:
((حضرت امام به من خیلی احترام می گذاشتند و خیلی اهمیت می دادند. هیچ حرف بد یا زشتی به من نمی زدند... امام حتی در اوج عصبانیت هرگز بی احترامی و اسائه ادب نمی کردند. همیشه در اتاق جای بهتر را به من تعارف می کردند.))۴۲۰
دختر امام می گوید:
((بـرخـورد حـضرت امام با همسرشان در عین صمیمیت و محبت بسیار محترمانه بود. در تمام مسایل شخصی و خانوادگی نظر خانم محترم بود.۴۲۱
فرزندان واعضای خانواده امام نیزازاحترام خاصی برخورداربودند و بسیار خوشرو و با متانت با آنها رفتارمی کرد.نوه دختری امام نقل می کند:
گاهی اوقات امام بدون آنکه چیزی به ما بگویند به بهانه ای به آشپزخانه می رفتند و بـرای مـا چـای می ریختند. البته ما از این رفتار ایشان احساس شرمندگی می کردیم . ولی امـام بـا ایـن کارها کمال مهمان نوازی و در حقیقت بهترین رفتار را نسبت به فرزندان خود نشان می دادند.))۴۲۲
توجه به مسائل سیاسی واجتماعی
در بـعـد سـیـاسـی ، امام خمینی یک شخصیت بی نظیری است که دوست و دشمن بر آن اذعان داشـتـنـد. عـنـوانـهـایـی نـظـیـر تـئوریـسـیـن بـزرگ ، صـاحـب نـظـر بـرجـسـتـه ، تـحـلیـل گـر سـیـاسی فوق العاده ، استراتژیست بلند پایه ، آینده نگری قوی ، جهان بـیـن مـنـحـصـر بـه فـرد، دارای دکـتـریـن عـالی و پـیـچـیـده ، ژرف نـگـر، غـیـر قـابـل پـیـش بـیـنـی و دارای پـیـچیدگی بسیار دور بخشی از القابی است که شخصیتها وسیاستمداران جهانی به امام خمینی داده اند، اینک گوشه هایی از ویژگیهای سیاسی امام راحل را به طورخلاصه ذکر می کنیم .
در انـدیـشـه امـام (ره ) سـیـاسـت و هـرگـونه تلاش سیاسی به دو بخش الهی و غیرالهی تقسیم می شد.
ایـشـان مـعـتـقـد بـود کـه اگر تلاش مدیران و رهبران جامعه و برنامه ریزان کشوردرجهت تـرویـج معنویت و مصالح مردم باشد، این سیاست الهی است ، در غیر اینصورت آن سیاست شیطانی است . امام معتقد است که سیاست الهی ، به معنای راهنمایی و راهبرد در مسیری است کـه در قـرآن ، بـدان پـرداخـتـه شـده و اوج آن در حـیات و مشی انبیاء الهی وائمه معصومین تبلور یافته است .
((سـیاست این است که ... تمام مصالح جامعه را در نظر بگیرد و تمام ابعاد انسان و جامعه را در نـظـر بـگـیـرد... این مختص به انبیاء و اولیاء است و به تبع آنها به علمای بیدار اسلام .))۴۲۳
بـراسـاس ایـن باوراست که امام ، سیاست ومدیریتی که در مسیر الهی باشد ؛ همان دیانت می داند.۴۲۴
و حـج را کـه ازمـنـاسـک مـهـم و شاخص اعمال عبادی وکانون معارف الهی است ، مظهر حرکتی سیاسی عبادی در جهت منافع جامعه اسلامی شمرده است .۴۲۵
در جای دیگر می فرماید:
اسـلام هـمـه احکامش یک احکام مخلوط به سیاست است ،... نمازش ... حجّش ... زکاتش سیاست است ، اداره مملکت است .))۴۲۶
امام با این بینش در نهایت نتیجه می گیرد که :
سـیـاسـتـمـداران اسـلامـی ، سـیـاسـتـمـداران روحـانـی ، انـبـیـاء عـلیـهـم السـلام ، شغل شان سیاست است .))۴۲۷
ایشان سعی بسیار زیادی داشتند که عزت از دست رفته را به جامعه اسلامی برگرداند و ایـن کارجز با تفهیم وتلقین جهان بینی عظیم اسلامی عملی نمی شود. بنابراین توجه امـام (ره ) بعد از شکستن ابهت و هیمنه ابرقدرتها بویژه امریکا، تشریح و معرفی اسلام نـاب بـود. هـمان اسلامی که عزت را منحصر به مسلمانان می داند ((ولله العزة ولرسوله وللمومنین .
امـام عـزیـز مـعـتـقـد بـودنـد بـه مـیزانی که مسلمانان از اسلام فاصله بگیرند، به لحاظ سـیـاسـی بـه هـمـان مـیـزان بـه قدرتهای اجنبی وابسته می شوند. دراین استراتژی همه تـلاش حـضـرت امـام صـرف تـبـلیـغ اسـلام وتـبـیـیـن مسائل اساسی ومغفول جهان اسلام بود. به گونه ای که مسلمانان هرگز در امور راهبردی و سلطه آور خود را نیازمند دیگران ندانند.
دشمن شناسی
امـام دشـمـن اصـلی و خطر عمده را در مراحل مختلف حیات سیاسی خویش باز شناخت و متناسب بـا آن بـه مـقـابـله بـا تـوطـئه هـا و دسـیـسـه هـای دشمن همت گماشت و در دام مشغولیت با مسائل حاشیه ای و فرعی و فراموشی دشمن اصلی گرفتار نشد و متقابلا تکیه گاهها و نـقـاط قابل اتکا و اعتماد و مراکز و منابع تامین نیرو و امکانات جبهه اسلام و انقلاب را در مقابله با دشمن بخوبی شناخت و از تمامی آن امکانات بدرستی سود جست . درک اهمیت مسئله فرهنگ در معنای عام و گسترده آن و جایگاه عظیم جبهه فرهنگی در صحنه مبارزه همه جانبه حـق و بـاطـل بـویـژه در شـرایـط امـروزین جهان از مصادیق بارز این تیزبینی و دقت نظر ایشان است .
درهـمـیـن راسـتـا، امـام نـسـبـت بـه راهـهـای نـفوذ و روش ها و مکانیسم های پیداوپنهان سلطه فرهنگی دشمن بر مراکز آموزشی و تربیتی بویژه دانشگاهها و مراکز حساس که نهایتا بـه سـلطـه هـمـه جـانبه بر کشور می انجامد، حساسیت و تیزبینی ویژه ای داشتند و مسئله اعـزام دانـشجو به خارج را از این نقطه نظر مورد توجه قرار دادند. ایشان در فرصتها و مـوارد مـتـعـدد ایـن نـکـتـه را یادآور می شوند که خارجیها و بیگانگان بنا ندارند جوانان و فـرزنـدان مـلتـهـای مـسـلمـان و جـهـان سـوم را کـه بـرای تـحـصـیل به آن کشورها رو می آورند با دست پر برگردانند و به همین لحاظ نوعا نسبت بـه اصـل ایـن سـیاست ، با نوعی تردید وبدبینی نگریسته ، تاکید بر مراکز داخلی و بـسـط و تـوسـعه آنها را به نحوی که ما را از خارج بی نیاز کند، مورد نظر داشته اند. به عنوان نمونه می توان به موارد زیر اشاره کرد.
جوانان عزیز ما که سرمایه های میهن هستند باید بدانند که رفتن به غرب و شرق برای آمـوخـتـن عـلوم مـخـتـلف ، آنـان را از رسـیـدن بـه مـقـصـود کـه استقلال و آزادی است باز می دارد و وابسته شان خواهد نمود. باید به خود تلقین کنیم که در غرب هیچ خبری جز عقب نگه داشتن ما از قافله تمدن و تعالی نیست .))۴۲۸
... در خارج به جوانان ما درس اساسی نمی دهند... این طرز تفکر که غیر از خارج در جای دیـگـر نـمـی شـود تـحـصـیـل کرد امری است باطل چرا که با اینگونه تبلیغات می خواهند جوانان ما را به خارج بکشند و با تفکر خودشان به ایران برگردانند.))۴۲۹
در جای دیگر می فرماید:
بـایـد بـه خـود تـلقـین کنیم که در غرب هیچ خبری جز عقب نگه داشتن ما از قافله تمدن و تـعالی نیست . ما پیشرفتهای دنیای غرب را می پذیریم ولی فساد غرب را که خود آنان از آن نـاله مـی کنند، نه ! غرب پیشرفتهایی که دارد پیشرفتهای مادی است دارد و دنیا را بـه صـورت یـک جـنگنده ، به صورت یک وحشی بار می آورد. تربیت غرب ، انسان را از انـسـانـیت خودش خلع کرده . ما باورمان آمده است که همه چیزها در غرب است ، خیر! آن چیزی کـه در غـرب اسـت تـربـیت حیوان درنده است . تا ما از آن غربزدگی درنیاییم و مغزمان را عـوض نـکـنـیـم و خـودمـان را نـشـنـاسـیـم ، نـمـی تـوانـیـم مستقل باشیم ، نمی توانیم هیچ داشته باشیم .۴۳۰
مقام معظم رهبری در بیان این ویژگی امام (ره ) می فرماید:
امام ، دو خصوصیت دیگر هم داشت که این هم جز با نورانیت الهی ممکن نبود و آن عبارت بود از: دشـمـن شـنـاسـی و دوسـت شـنـاسـی . در شـنـاخـت دشـمـن هـا و دوسـت هـا اشتباه نکرد. از اول ، دشـمـن هـا را شـنـاخـت و آنـهـا را اعـلام کـرد و تـا آخر هم در مقابلشان ایستاد و نیز از اول ، دوست ها را شناخت و آنها را اعلام کرد و تا آخر هم دوستی آنها منتفع نشد.۴۳۱
امام با شهامت و شجاعت تمام در افشای چهره مستکبران اینگونه فریاد می زند:
مـا اگـر چـنانچه قدرت داشته باشیم تمام مستکبرین را از بین خواهیم برد. سلامت و صلح جـهـان بسته به انقراض مستکبرین است ؛ و تا این سلطه طلبان بی فرهنگ در زمین هستند، مستضعفین به ارث خود که خدای تعالی به آنها عنایت فرموده است نمی رسند. ما آن صدمه ای که از قدرتهای بزرگ خوردیم ، باید بگوییم که بالاترین صدمه ، صدمه شخصیت بوده . امروز وضع سیاسی دنیا طوری است که تمام کشورهای عالم در تحت نظر سیاسی ابرقدرتها هستند. تمام گرفتاریهایی که ملتها پیدا کردند، از دست این ابرقدرتهاست . تـمـام مـقـصد این جنایتکارها رسیدن به یک نقطه است ، قدرت ؛ قدرت برای کوبیدن هر کسی که در مقابلشان است . بر روشنفکران است که هرچه بیشتر در رسوایی ابرقدرتها و قـدرتـهـا بـکوشند. بدانند که کشورهای قدرتمند فرصت طلب ، که غایت آمالشان دست یافتن برکشورهای اسلامی و مستضعف است ، آنان را در موقع گرفتاری تنها می گذارند، وکـلمـه وفـا در قـامـوس آنـان راهی ندارد. متحد شوید که در سایه اتحاد پیروزیتان بر ابرقدرتها حتمی است .))۴۳۲
|
|